การันต์ - ในอิตถีลิงค์
การันต์ในอิตถีลิงค์
อา การันต์ ในอิตถีลิงค์
[๕๒] อา การันต์ ในอิตถีลิงค์ แจกอย่าง กญฺญา [นางสาว น้อย] ดังนี้
| เอก. | พหุ. | |
|---|---|---|
| ป. | กญฺญา | กญฺญาโย กญฺญา |
| ทุ. | กญฺญํ | กญฺญาโย กญฺญา |
| ต. | กญฺญาย | กญฺญาหิ กญฺญาภิ |
| จ. | กญฺญาย | กญฺญานํ |
| ปญฺ. | กญฺญาย | กญฺญาหิ กญฺญาภิ |
| ฉ. | กญฺญาย | กญฺญานํ |
| สฺ. | กญฺญาย กญฺญายํ | กญฺญาสุ |
| อา. | กญฺเญ | กญฺญาโย กญฺญา |
ศัพท์ที่เป็น อา การันต์ เช่นนี้ แจกเหมือน กญฺญา.
| อจฺฉรา - นางอัปสร | ตารา - ดาว | อาภา - รัศมี |
| ถวิกา - ถุง | อิกฺขณิกา - หญิงแม่มด | ทาริกา - เด็กหญิง |
| อีสา - งอนไถ | โทลา - ชิงช้า | อุกฺกา - คบเพลิง |
| ธารา - ธารน้ำ | อูกา - เล็น | นารา - รัศมี |
| เอสิกา - เสาระเนียด | ปญฺญา - ปัญญา | โอชา - โอชา |
| พาหา - แขน | กจฺฉา - รักแร้ | ภาสา - ภาษา |
| คทา - ตะบอง | มาลา - ระเบียบ | ฆฏิกา - ลิ่ม |
| ลาขา - ครั่ง | เจตนา - เจตนา | สิลา - ศาลา |
| ฉุริกา - กฤช | สิลา - ศิลา | ชปา - ชะบา |
| หนุกา - คาง |
วิธีเปลี่ยน วิภัตติ และการันต์
- ๑. เอา อํ เป็นนิคหิต แล้ว รัสสะ อา ข้างหน้า.
- ๒. อา อยู่หน้า เอา วิภัตติ เอกวจนะ คือ นา ส สฺมา สฺมึ กับ อา เป็น อาย.
- ๓. เอา สฺมึ เป็น ยํ บ้างก็ได้.
- ๔. อา. เอก. เอา อา เป็น เอ.
อิ การันต์ ในอิตถีลิงค์
[๕๓] อิ การันต์ ในอิตถีลิงค์ แจกอย่าง รตฺติ [ราตรี] ดังนี้
| เอก. | พหุ. | |
|---|---|---|
| ป. | รตฺติ | รตฺติโย รตฺตี |
| ทุ. | รตฺตึ | รตฺติโย รตฺตี |
| ต. | รตฺติยา | รตฺตีหิ รตฺตีภิ |
| จ. | รตฺติยา | รตตฺตีนํ |
| ปญฺ. | รตฺติยา รตฺยา | รตฺตีหิ รตฺตีภิ |
| ฉ. | รตฺติยา | รตฺตีนํ |
| ส. | รตฺติยา รตฺติยํ รตฺยํ | รตฺตีสุ |
| อา. | รตฺติ | รตฺติโย รตฺตี |
ศัพท์ที่เป็น อิ การันต์ เช่นนี้ แจกเหมือน รตฺติ.
| อาณิ - ลิ่ม | กฏิ - สะเอว | อิทฺธิ - ฤทธิ์ |
| ขนฺติ - ความอดทน | อีติ - จัญไร | คณฺฑิ - ระฆัง |
| อุกฺขฺลิ - หม้อข้าว | ฉวิ - ผิว | อูมิ - คลื่น |
| ชลฺลิ - สะเก็ดไม้ | ตนฺติ - เส้นด้าย | รติ - ความยินดี |
| นนฺทิ - ความเพลิดเพลิน | ลทฺธิ - ลัทธิ | ปญฺหิ - ส้นเท้า |
| วติ - รั้ว | มติ - ความรู้ | สตฺติ - หอก |
| ยฏฺฐิ - ไม้เท้า | สนฺธิ - ความต่อ |
วิธีเปลี่ยน วิภัตติ และ การันต์
- ๑. อิ อี อุ อู อิตฺ. อยู่ข้างหน้า เอา วิภัตติ เอก. คือ นา ส สฺมา สฺมึ เป็น ยา.
- ๒. อิ อิตฺ. อยู่ข้างหน้า เอา สฺมา เป็น อา เอา สฺมึ เป็น อํ แล้ว เอา อิ เป็น ย ได้บ้าง.
อี การันต์ ในอิตถีลิงค์
[๕๔] อี การันต์ ในอิตถีลิงค์ แจกอย่าง นารี [นาง] ดังนี้
| เอก. | พหุ. | |
|---|---|---|
| ป. | นารี | นาริโย นารี |
| ทุ. | นารึ นาริยํ | นาริโย นารี |
| ต. | นาริยา | นารีหิ นารีภิ |
| จ. | นาริยา | นารีนํ |
| ปญฺ. | นาริยา | นารีหิ นารีภิ |
| ฉ. | นาริยา | นารีนํ |
| ส. | นาริยา นาริยํ | นารีสุ |
| อา. | นาริ | นาริโย นารี |
ศัพท์ที่เป็น อี การันต์ เช่นนี้ แจกเหมือน นารี.
| กุมารี - เด็กหญิง | ปฐวี - แผ่นดิน | ฆรณี - หญิงแม่เรือน |
| มาตุลานี - ป้า, น้า | ถี - หญิง | วีชนี - พัด |
| ธานี - เมือง | สิมฺพลี - ไม้งิ้ว |
วิธีเปลี่ยน วิภัตติ และ การันต์
๑. เอา อํ เป็น ยํ, โดยสูตรมูลกัจจายนะ ว่า อํ ยมีโต ปสญฺญาโต แลสูตรสทฺทนีติว่า อํ ยมิวณฺณปา วา. สฺ นาริยา นาริยํ นารีสุ อา. นาริ นาริโย นารี
อุ การันต์ ในอิตถีลิงค์
[๕๕] อุ การันต์ ในอิตถีลิงค์ แจกอย่าง รชฺชุ [เชือก] ดังนี้
| เอก. | พหุ. | |
|---|---|---|
| ป. | รชฺชุ | รชฺชุโย รชฺชู |
| ทุ. | รชฺชุํ | รชฺชุโย รชฺชู |
| ต. | รชฺชุยา | รชฺชูหิ รชฺชูภิ |
| จ. | รชฺชุยา | รชฺชูนํ |
| ปญฺ. | รชฺชุยา | รชฺชูหิ รชฺชูภิ |
| ฉ. | รชฺชุยา | รชฺชูนํ |
| ส | รชฺชุยา รชฺชุยํ | รชฺชูสุ |
| อา. | รชฺชุ | รชฺชุโย รชฺชู |
ศัพท์ที่เป็น อุ การันต์ เช่นนี้ แจกเหมือน รชฺชุ.
| อุรุ - ทราย | ยาคุ - ข้าวต้ม | กาสุ - หลุม |
| ลาวุ - น้ำเต้า | เธนุ - แม่โคนม | วิชฺชุ - สายฟ้า |
อู การันต์ ในอิตถีลิงค์
[๕๖] อู การันต์ ในอิตถีลิงค์ แจกอย่าง วธู [หญิงสาว] ดังนี้
| เอก. | พหุ. | |
|---|---|---|
| ป. | วธู | วธุโย วธู |
| ทุ. | วธุํ | วธุโย วธู |
| ต. | วธุยา | วธูหิ วธูภิ |
| จ. | วธุยา | วธูนํ |
| ปญฺ. | วธุยา | วธูหิ วธูภิ |
| ฉ. | วธุยา | วธูนํ |
| ส. | วธุยา | วธุยํ วธูสุ |
| อา. | วธุ | วธุโย วธู |
ศัพท์ที่เป็น อู การันต์ เช่นนี้ แจกเหมือน วธู.
| จมู - เสนา | วิรู - เถาวัลย์ | ชมฺพู - ไม้หว้า |
| สรพู - ตุ๊กแก | ภู - แผ่นดิน, คิ้ว | สินฺธู - แม่น้ำสินธู |
-- จบการันต์ ๕ ในอิตถีลิงค์ แต่เท่านี้.
Last updated on